Ngày 1/1/2025, Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ (TTATGTĐB) và các nghị định, thông tư hướng dẫn đã có hiệu lực. Sau khi Luật có hiệu lực thi hành, một số quy định đã gây khó khăn cho doanh nghiệp kinh doanh vận tải và người lao động làm nghề lái xe…
Trước thực tế này, ông Nguyễn Văn Quyền – Chủ tịch Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam – cho biết, Hiệp hội đã có các công văn gửi đến Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Công an, Bộ Tư pháp, Bộ Xây dựng để kiến nghị tháo gỡ.
“Hiện nay, Bộ Công an được giao chủ trì dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 10 luật, trong đó có Luật TTATGTĐB và Luật Đường bộ. Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam cũng đã có nhiều kiến nghị, nhưng đến nay một số nội dung chưa được tiếp thu”, ông Quyền cho biết.
Ông Quyền dẫn chứng quy định tại Điểm e, Khoản 1, Điều 59, Luật TTATGTĐB liên quan đến độ tuổi tối đa của người lái xe, trong đó giới hạn 57 tuổi đối với nam, 55 tuổi đối với nữ và cho rằng không còn phù hợp với thực tế.
Lý giải cho nhận định này, ông Quyền cho biết: “Phần lớn các đơn vị kinh doanh vận tải hiện đang thiếu hụt nghiêm trọng đội ngũ lái xe, tỷ lệ dao động từ 10-50%. Nhiều doanh nghiệp có nguy cơ phá sản do không tìm được đủ tài xế chuyên nghiệp, đặc biệt là với xe khách từ 29 chỗ trở lên và xe đầu kéo”.
Đồng thời, ông Quyền cũng nhấn mạnh, chất lượng sức khỏe của người dân Việt Nam đã được cải thiện rõ rệt trong những năm gần đây, cùng với hệ thống hạ tầng giao thông và phương tiện ngày càng hiện đại, an toàn hơn. “Đa số tài xế ở độ tuổi 57 (nam) và 55 (nữ) vẫn đảm bảo tốt về kỹ năng và kinh nghiệm lái xe an toàn, thân thiện. Việc duy trì giới hạn độ tuổi như hiện nay là không còn phù hợp với bối cảnh thực tế,” ông nhận định.
Theo ông Quyền, nếu chỉ được lái xe đến độ tuổi trên thì “đơn vị vận tải không biết bố trí nhóm lao động này làm gì để chờ đến tuổi nghỉ hưu”.
Lấy dẫn chứng từ Nhật Bản, Hàn Quốc và nhiều nước khác, Chủ tịch Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam cho biết, ở các quốc gia này, tài xế kinh doanh vận tải được phép lái xe đến trên 65 tuổi nếu còn đủ sức khỏe.
Cần có đánh giá cụ thể
Từ những căn cứ trên, Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam đề xuất điều chỉnh lại quy định tại Điểm e, Khoản 1, Điều 59 như sau: “Tuổi tối đa của người lái xe chở người (kể cả xe buýt) trên 29 chỗ (không kể chỗ của người lái), ô tô chở người giường nằm, thực hiện theo quy định của Luật Lao động hiện hành (62 tuổi đối với nam và 57 tuổi đối với nữ)”.
Để tăng cường quản lý sức khỏe của người lái xe khi đã trên 60 tuổi, Hiệp hội Vận tải ô tô Việt Nam đề nghị Bộ Y tế quy định rút ngắn chu kỳ khám sức khỏe định kỳ cho phù hợp.
Trao đổi thêm về nội dung này, chuyên gia giao thông TS. Phan Lê Bình – Giảng viên Chương trình Kỹ thuật xây dựng, Trường ĐH Việt – Nhật, Trưởng đại diện Văn phòng tư vấn OCG Nhật Bản – cho biết, tại “đất nước mặt trời mọc” (Nhật Bản), lái xe khách lớn được làm việc tối đa đến 75 tuổi.
“Tuy nhiên, để được thực hiện công việc này, tài xế ngoài 70 tuổi phải qua khám sức khỏe và kiểm tra năng lực lái xe định kỳ thì mới được tiếp tục hành nghề”, chuyên gia Phan Lê Bình nói.
Trong khi đó, một chuyên gia về sức khỏe nghề nghiệp cho rằng, hiện tuổi lao động của các ngành nghề đã được quy định trong luật. Lái xe chuyên nghiệp được coi là nghề đặc thù, đủ tuổi thì về hưu.
“Trong các quy định hiện hành đã có tiêu chuẩn sức khỏe của tài xế. Vì thế, nếu có đề xuất nâng tuổi làm việc của lái xe chuyên nghiệp do sức khỏe được cải thiện thì cần có đánh giá cụ thể, không thể nói chung chung.
Bởi tài xế chuyên nghiệp, nhất là lái xe khách, là những người nắm sinh mạng của rất nhiều người. Do đó, cần nghiên cứu, đánh giá cụ thể làm căn cứ đề nghị nâng tuổi của nhóm lao động này”, vị chuyên gia nhìn nhận.
